معرفی

آزمایشگاه بازیابی ترکیبات زیست‌فعال و توسعه مواد غذایی فراسودمند به‌عنوان یک واحد پژوهشی تخصصی، با هدف ارتقای مرزهای دانش در حوزه ترکیبات موثره زیست‌فعال و توسعه محصولات غذایی سلامت‌محور تأسیس شده است. این آزمایشگاه با تکیه بر فناوری‌های نوین به‌صورت متمرکز در زمینه استخراج، شناسایی، پایدارسازی و به‌کارگیری ترکیبات زیست‌فعال فعالیت می‌کند.

این مجموعه با برخورداری از تجهیزات تخصصی و بهره‌گیری از رویکردهای چندرشته‌ای در حوزه‌های فناوری مواد غذایی، شیمی ترکیبات موثره طبیعی و تحقیقات مرتبط با پیشگیری از سرطان فعالیت می کند. در چارچوب فعالیت‌های این آزمایشگاه، منابعی نظیر گیاهان دارویی، مواد اولیه کشاورزی، ضایعات صنایع غذایی و پسماندهای حاصل از فرآوری محصولات گیاهی و جانوری برای بازیابی ترکیبات موثره با ارزش و استفاده مجدد از آنها مورد استفاده قرار می‌گیرند.

هدف اصلی آزمایشگاه، توسعه دانش‌محور راهکارهایی است که بتوانند ترکیبات زیست‌فعال را به مواد اولیه‌ای با ارزش افزوده بالا تبدیل کرده و زمینه‌ساز تولید مواد غذایی سالم، کارآمد و دارای اثرات بالقوه پیشگیرانه در برابر بیماری‌ها، به‌ویژه سرطان، شوند. این آزمایشگاه با رویکردی علمی و نوآورانه مبتنی بر علم روز دنیا آماده همکاری با پژوهشگران صنعت غذا و نهادهای تحقیقاتی کشور است. 

امکانات و تجهیزات

1- استخراج‌گر مایکروویو

دستگاه استخراج‌گر مایکروویو یکی از کارآمدترین فناوری‌های نوین و کارآمد برای استخراج ترکیبات زیست‌فعال است. از مزایای آن می توان به استخراج بسیار سریع (کاهش زمان از چند ساعت به چند دقیقه)، افزایش راندمان استخراج برای پلی‌فنول‌ها، فلاونوئیدها، ترکیبات گوگردی و مواد معطر، مصرف پایین حلال‌ها و همسو با اصول شیمی سبز و سازگار با محیط زیست  اشاره نمود.

2- استخراج‌گر فراصوت

دستگاه استخراج‌گر فراصوت یکی از فناوری‌های نوین و کارآمد برای استخراج ترکیبات زیست‌فعال است. این فناوری با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا و ایجاد پدیده کاویتاسیون، موجب تخریب ساختار سلولی و آزادسازی مؤثر ترکیبات ارزشمند می‌شود. از مزایای آن می توان به استخراج سریع‌تر نسبت به روش‌های سنتی، افزایش راندمان استخراج پلی‌فنول‌ها، فلاونوئیدها، کاروتنوئیدها، ترکیبات گوگردی و سایر مواد زیست‌فعال، مصرف کمتر حلال، همسو با اصول شیمی سبز و سازگار با محیط زیست، استخراج  بدون تخریب حرارتی ترکیبات حساس به گرما اشاره نمود.

3- دستگاه الکتروریسی

تکنیک الکتروریسی یک فناوری پیشرفته برای تولید نانوالیاف پلیمری، زیست‌پایه و ترکیبی با قطرهای بسیار ریز (۵۰ تا ۵۰۰ نانومتر) است. این دستگاه با بهره‌گیری از یک میدان الکتریکی قوی، محلول یا مذاب پلیمر را به نانوالیاف پیوسته تبدیل کرده و ساختارهایی با مساحت سطح بالا، تخلخل مناسب و ویژگی‌های عملکردی منحصربه‌فرد ایجاد می‌کند. از مزایای این تکنیک می توان به تولید نانو/میکروالیاف با قطر بسیار ریز و یکنواخت، مساحت سطح بسیار بالا جهت بارگذاری مواد، مناسب برای ریزپوشانی ترکیبات حساس به حرارت، امکان طراحی برای ساختارهایی با رهایش کنترل‌شده، توانایی ادغام با ترکیبات زیست‌فعال جهت کاربردهای ضدسرطان اشاره نمود.